Badanie genetyczne obejmujące analizę mutacji w genach SPINK1, PRSS1, CTRC oraz CFTR pozwala ocenić, czy istnieją genetyczne pre...

Nazwa badania

Zapalenie trzustki – badanie mutacji w genach SPINK1, PRSS1,CTRC, CFTR

Opis badania

Badanie genetyczne obejmujące analizę mutacji w genach SPINK1, PRSS1, CTRC oraz CFTR pozwala ocenić, czy istnieją genetyczne predyspozycje do występowania zapalenia trzustki, w tym przewlekłego i dziedzicznego zapalenia trzustki. Mutacje w tych genach wpływają na funkcjonowanie trzustki, a ich obecność może zwiększać ryzyko zaburzeń w obrębie tego narządu.

Zapalenie trzustki może być wynikiem czynników środowiskowych, ale w wielu przypadkach występuje na podłożu genetycznym. Analiza mutacji genetycznych pomaga lepiej zrozumieć przyczynę choroby, co jest szczególnie istotne u osób z nawracającymi zapaleniami trzustki lub z rodzinną historią tego schorzenia.

Znaczenie badania

Mutacje w poszczególnych genach pełnią różne role w rozwoju zapalenia trzustki:

  • SPINK1: Koduje inhibitor trypsyny, który chroni trzustkę przed samostrawieniem. Mutacje mogą zwiększać ryzyko przewlekłego zapalenia trzustki.
  • PRSS1: Koduje trypsynogen, a mutacje w tym genie prowadzą do jego nadaktywacji, co sprzyja samostrawieniu tkanek trzustki i nawracającym zapaleniom.
  • CTRC: Gen związany z regulacją enzymów trzustkowych; mutacje osłabiają mechanizmy ochronne trzustki.
  • CFTR: Mutacje w tym genie są typowe dla mukowiscydozy, ale mogą również powodować przewlekłe zapalenie trzustki, szczególnie u osób bez innych objawów tej choroby.

Badanie ma znaczenie w diagnostyce i leczeniu, ponieważ potwierdzenie genetycznych predyspozycji umożliwia wdrożenie odpowiednich działań profilaktycznych, monitorowania oraz leczenia.

Kiedy warto wykonać badanie?

Badanie mutacji w genach SPINK1, PRSS1, CTRC i CFTR zaleca się w następujących przypadkach:

  • występowanie nawracających epizodów zapalenia trzustki o nieznanej przyczynie,
  • przewlekłe zapalenie trzustki w młodym wieku,
  • wywiad rodzinny wskazujący na zapalenie trzustki lub inne choroby genetyczne związane z trzustką,
  • podejrzenie dziedzicznego zapalenia trzustki, szczególnie gdy choroba występuje u kilku członków rodziny,
  • przewlekłe problemy trawienne, np. biegunki tłuszczowe, bóle brzucha, które mogą wskazywać na dysfunkcję trzustki.

Jak przygotować się do badania?

  • Nie musisz być na czczo.
  • Jeśli przyjmujesz leki, poinformuj o tym lekarza lub personel medyczny w punkcie pobrań, ale zazwyczaj nie mają one wpływu na wynik badania genetycznego.
  • Dostarcz pełny wywiad rodzinny, który może pomóc w interpretacji wyników.

Uprzejmie przypominamy, że w przypadku zleceń na badania genetyczne NIEZBĘDNE jest podanie pełnych danych Pacjenta (imię, nazwisko, PESEL, data urodzenia oraz dokładny adres zamieszkania: kod pocztowy, miejscowość, ulica, nr domu/nr mieszkania). Należy ZAWSZE dołączyć Deklarację świadomej zgody Pacjenta na wykonanie molekularnych badań genetycznych. Druk dostępny jest w punkcie pobrań.

Odchylenia od wartości referencyjnych

Wynik badania genetycznego wskazuje na obecność lub brak mutacji w badanych genach:

  • Brak mutacji: Oznacza brak genetycznych predyspozycji do zapalenia trzustki, co nie wyklucza możliwości wystąpienia choroby z innych przyczyn, np. środowiskowych (alkohol, dieta, kamica żółciowa).
  • Obecność mutacji: Potwierdza zwiększone ryzyko rozwoju zapalenia trzustki. Typ mutacji oraz liczba genów nią objętych mogą wskazywać na nasilenie ryzyka i konieczność wdrożenia indywidualnych działań profilaktycznych.

Mutacje w badanych genach mogą wyjaśnić przyczynę problemów z trzustką i pomóc w personalizacji leczenia. Wynik badania należy zawsze interpretować w kontekście objawów klinicznych, wywiadu rodzinnego oraz innych badań diagnostycznych. W przypadku potwierdzenia mutacji zaleca się konsultację z lekarzem specjalistą, np. gastroenterologiem lub genetykiem, w celu dalszego postępowania i oceny ryzyka dla innych członków rodziny.

Czas oczekiwania na wynik

21 dni roboczych

Grupa badań

Badania genetyczne